Anadolu Selçuklu Devleti

Anadolu Selçukluları için günümüzde Türkiye Selçukluları ifadesi de kullanılmaktadır. Malazgirt zaferinden sonra üç dört yıl içinde Anadolu’nun büyük bir kısmı fethedildi. Bu fetihlerde en önemli rolü Selçuklular’dan Arslan Yabgu’nun torunu Kutalmış’ın oğlu Süleyman Şah oynadı. Süleyman Şah zorlu bir mücadelenin ardından İznik’i başşehir yaparak Anadolu Selçuklu Devleti’ni kurdu (1075-1080). Süleyman Şah, Bizans’ın içine düştüğü siyasî buhrandan faydalanarak devletinin sınırlarını İstanbul Boğazı’na kadar genişletti. Bizans kaynaklarında Selçuklu hükümdarının Boğaziçi kıyılarında gümrük daireleri kurdurarak gemilerden vergi aldığı bildirilir. 1081 yılında Süleyman Şah ile Bizans İmparatoru Aleksios Komnenos barış antlaşması imzaladılar. Buna göre iki devlet arasında İzmit-İstanbul arasındaki Drakon çayı sınır kabul edilecekti. Türkmen beylerinden Saltuk Bey Erzurum-Bayburt bölgesi, Mengücük Gazi Kemah Erzincan yöresi, Dânişmend Gazi Sivas-Tokat-Amasya yöreleri, Kara Tegin Çankırı-Sinop, Çubuk, Harput yöresi, Buldacı Elbistan yöresi, Çavuldur Elbistan-Bayburt, Tanrıbermiş Efes yöresini ele geçirerek Anadolu’nun fethinde önemli rol oynadılar. Anadolu’da başarılı fetih hareketlerinde bulunan ünlü kumandan Artuk Bey, Sultan Melikşah tarafından geri çağrıldı. Malazgirt Savaşı’nın hemen ardından Orta Anadolu’da fetih hareketlerinde bulunan beylerden biri de Tutak’tır.

Anadolu Selçuklu Devleti Sultanları

Anadolu Selçuklu Devleti Sultanları

01 Ocak 1077

I. Süleyman Şah

I. Süleyman Şah

I. Süleyman Şah I. Süleyman Şah, Selçuk Bey’in torunu Kutalmış’ın oğludur.

1086

Ebü’l-Kâsım

Ebü'l-Kâsım

Ebü’l-Kâsım Devletin ilk dönemlerinde İznik kentinin beyidir. Hanedanın kurucusu Kutalmışoğlu Süleyman Şah’ın ölümünden sonraki fetret döneminde 6 yıllık bir süre boyunca Anadolu Selçuklu Devleti’nin yönetimini eline geçirmiştir. Kutalmışoğlu Süleyman Şah, 1084 yılında Antakya seferine çıkmadan önce başkent İznik ve civarının yönetimini Ebu’l Kasım’a bıraktı.

1092

I. Kılıç Arslan

I. Kılıç Arslan

I. Kılıç Arslan (1079 – 13 Temmuz 1107), Anadolu Selçuklu Devleti’nin kurucusu Kutalmışoğlu Süleyman Şah’ın oğlu ve ikinci Anadolu Selçuklu sultanıdır.

1110

Sultan Şahinşah (Melikşah)

Sultan Şahinşah (Melikşah)

Şahinşah veya Melikşah Anadolu Selçuklu Devleti sultanı (1107-1116). Anadolu Selçuklu Sultanı I. Kılıç Arslan’ın büyük oğludur. Büyük Selçuklu Devleti’nin hükümdarı olan Melikşah ile karıştırılmamalıdır.

1116

I. Rükneddin Mesud

I. Rükneddin Mesud

I. Rükneddin Mesud, (1095-1156) en uzun süre hüküm sürmüş Anadolu Selçuklu Sultanı’dır.

1156

II. Kılıç Arslan

Sultan II. Kılıç Arslan

II. Kılıç Arslan Anadolu Selçuklu Sultanı I. Mesut’un büyük oğludur. Babası Elbistan’ı fethedince 1144’te buraya veliahdı Kılıçarslan’ı melik tayin etti. Göksun ve Maraş’a 1147’de akınlar düzenleyen II. Kılıçarslan, Bizans İmparatoru I. Manuel Komnenos’un saldırıları ve II. Haçlı Seferi’nin başlaması sebebiyle başarıya ulaşamadı.

1192

I. Gıyaseddin Keyhüsrev

I. Gıyaseddin Keyhüsrev

I. Gıyaseddin Keyhüsrev Sultan II. Kılıçarslan’ın oğludur. Annesi Bizanslı bir prensestir. II. Kılıçarslan, devleti hânedan mensuplarının ortak malı sayan eski Türk geleneğine ve hâkimiyet anlayışına uyarak ülkeyi on bir oğlu arasında taksim etmiş, en küçük oğlu Gıyasettin Keyhüsrev’e de melik sıfatıyla Uluborlu ve Kütahya yörelerini vermişti.

1196

Süleyman Şah II (Rükneddin)

Süleyman Şah II (Rükneddin)

Süleyman Şah II (Rükneddin) Hakkında kaynaklarda yer alan ilk bilgi babası II. Kılıç Arslan’ın, ülkesini oğulları arasında paylaştırdığı sırada onu merkezi Tokat olan eyalete melik tayin etmesiyle ilgilidir. Samsun ve çevresiyle Karadeniz sahilinde Bizans hâkimiyetindeki birçok şehir ve kasaba onun melikliği döneminde fethedildi.

1204

III. Kılıç Arslan

III. Kılıç Arslan

III. Kılıç Arslan II. Süleyman Şah’ın oğludur. Babası ikinci defa Gürcistan seferine giderken Konya-Malatya arasında öldüğünde henüz çocuk yaşta olan III. İzzeddin Kılıcarslan, bazı Selçuklu emîrleri ve devlet adamları tarafından Anadolu Selçuklu tahtına çıkarıldı (1204).

1211

İzzeddin Keykavus

İzzeddin Keykâvus

İzzeddin Keykavus I. Gıyâseddin Keyhusrev’in büyük oğludur. Babası (1196) yılında tahtı kardeşi II. Rükneddin Süleyman’a bırakıp yaklaşık dokuz yıl süren gurbet hayatına çıkmak zorunda kaldığında oğulları Keykâvus ile Keykubad’ı da yanında götürdü.

1220

I. Alâeddin Keykubad

I. Alâeddin Keykubad

I. Alâeddin Keykubad Muhtemelen 586’da (1190) doğdu. Babası I. Gıyâseddin Keyhusrev, 592’de (1196) tahtı kardeşi Rükneddin Süleyman’a bırakmak mecburiyetinde kalıp gurbet hayatına çıktığında Alâeddin Keykubad ağabeyi Keykâvus’la birlikte babasının yanında bulundu.

1237

II. Gıyaseddin Keyhüsrev

II. Gıyaseddin Keyhüsrev

II. Gıyaseddin Keyhüsrev (d. 1221 – ö. 1246, Alaiye), 1237-1246 arasında Anadolu Selçuklu Sultanı.

1246

II. İzzeddin Keykavus

II. İzzeddin Keykavus

II. İzzeddin Keykavus (ö. 1279) Türkiye Selçuklu Sultanı ve II. Gıyaseddin Keyhüsrev’in büyük oğludur.

1249

IV. Kılıç Arslan

IV. Kılıç Arslan

IV. Kılıç Arslan ö. 1266), Türkiye Selçuklu Sultanı ve II. Gıyaseddin Keyhüsrev’in oğludur.

1249

II. Alaeddin Keykubad

II. Alaeddin Keykubad

II. Alaeddin Keykubad (1239 – 1254) Anadolu Selçuklu Sultanı II. Gıyaseddin Keyhüsrev ile Gürcü Hatun’un küçük oğludur.

1266

III.Gıyaseddin Keyhüsrev

III.Gıyaseddin Keyhüsrev

III.Gıyaseddin Keyhüsrev (d. 1259, ö. 1284), Anadolu Selçuklu Sultanı ve IV. Kılıç Arslan’ın oğludur.

1282

Sultan II. Mesud

Sultan II. Mesud

Sultan II. Mesud ö. 1308) Anadolu Selçuklu Sultanı ve II. İzzeddin Keykavus’un oğludur. Anadolu Selçuklu Devleti’nin Moğolların egemenliği altında hüküm sürdüğü bu dönemde dört defa tahta çıkmış, her seferinde kardeşinin oğlu olan III. Alaeddin Keykubad’la yer değiştirmiştir. II. Gıyaseddin Mesud 1308’de Samsun’da öldüğünde Anadolu Selçuklu Devleti tamamen yıkıldı.

 

 

 

Yorum Gönderin

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir